Chuyển đổi số ở Đền Hùng: Mã QR kết nối Di sản với du khách
Địa chỉ: Khu di tích lịch sử Đền Hùng, thôn Cổ Tích, xã Hy Cương, TP Việt Trì, tỉnh Phú Thọ.
Chuyển đổi số đôi khi không cần bắt đầu bằng điều gì “to tát”. Ở những không gian di sản như Đền Hùng, một bước đi đúng có thể đơn giản là: giúp du khách tiếp cận thông tin nhanh hơn, hiểu sâu hơn, và trải nghiệm thuận tiện hơn mà vẫn giữ được sự trang nghiêm nơi thờ tự.
Trong dịp Giỗ Tổ Hùng Vương 2023, Tỉnh Đoàn Phú Thọ phối hợp với Khu di tích lịch sử Đền Hùng triển khai một công trình thanh niên theo hướng đó: gắn mã QR tại các điểm đền trong quần thể, biến việc tìm hiểu di tích thành trải nghiệm số thân thiện, dễ dùng ngay trên điện thoại.
Khánh thành công trình chuyển đổi số hỗ trợ du khách tra cứu thông tin tại Đền Hùng.
“Cẩm nang du lịch số” tại Đền Hùng gồm những gì?
Nếu trước đây, nhiều người đi tham quan theo kiểu “đến nơi mới hỏi”, thì hệ thống QR giúp việc tìm hiểu trở nên chủ động hơn: đứng ở điểm nào, mở đúng nội dung của điểm đó.
Theo thông tin triển khai, nội dung QR được xây dựng như một cẩm nang du lịch số gồm:
- Tài liệu giới thiệu về Khu di tích lịch sử Đền Hùng,
- Hình ảnh và video quay cận cảnh nhiều góc nhìn (tạo cảm giác như đang xem/đi tham quan thực tế),
- Và tích hợp tính năng chỉ đường để hỗ trợ du khách tìm điểm đến, trải nghiệm tuyến tham quan thuận tiện hơn.
Điểm hay của cách làm này là: thông tin không “nhồi chữ”, mà ưu tiên trực quan; du khách vừa hiểu nhanh, vừa không làm ồn không gian vì không cần hỏi, gọi nhiều.
Quét QR ở những điểm nào trong quần thể Đền Hùng?
Mã QR được gắn tại 6 điểm tiêu biểu trong quần thể di tích:
Cổng đền, Đền Hạ, Đền Trung, Đền Thượng, Đền Giếng và Đền thờ Quốc tổ Lạc Long Quân.
Với khách lần đầu đến Đền Hùng, 6 điểm này cũng chính là các “mốc” dễ nhớ để đi theo nhịp hành hương: từ điểm khởi đầu đến những điểm dừng quan trọng, vừa thuận tuyến vừa giữ được cảm xúc “đi lên – lắng lại”.
Thanh niên tình nguyện đồng hành: Hướng dẫn tận tình
Một điểm cộng rất “thực chiến” của mô hình là không chỉ đặt QR rồi thôi. Trong những ngày cao điểm trước Giỗ Tổ, lực lượng đoàn viên, thanh niên tình nguyện trực tiếp giới thiệu và hướng dẫn du khách thao tác quét mã để đọc – xem – tra cứu thông tin.
Nhờ đó, người lớn tuổi hay khách ít dùng công nghệ vẫn có thể tiếp cận dễ dàng: chỉ cần smartphone và vài thao tác đơn giản.
Thống kê trong thời gian ngắn triển khai cho thấy đã có hơn 50.000 lượt quét mã QR.
Trải nghiệm thực tế của du khách: Tiện lợi và “Mở ra cả một kho Di sản”
Một du khách từ Hòa Bình chia sẻ sự bất ngờ khi chỉ cần điện thoại thông minh là có thể tra cứu thêm nhiều thông tin hữu ích về Đền Hùng và các di sản vùng Đất Tổ, đồng thời bày tỏ mong muốn tuổi trẻ tiếp tục đóng góp cho việc gìn giữ, phát huy giá trị di sản văn hóa.
Góc nhìn này rất đáng chú ý: chuyển đổi số trong di sản không phải để “thay thế” trải nghiệm thật, mà để mở rộng lớp hiểu biết, giúp người đến Đền Hùng không chỉ “đi cho biết”, mà “đi và hiểu”.
Đoàn viên, thanh niên tình nguyện hướng dẫn du khách quét QR để tìm hiểu di tích.
Không dừng ở Đền Hùng: Mở rộng mô hình, gắn với năng lực số của thanh niên
Đại diện Tỉnh Đoàn Phú Thọ cho biết định hướng tiếp tục chỉ đạo triển khai công trình chuyển đổi số trong quảng bá di tích, lịch sử, địa chỉ đỏ; đồng thời thúc đẩy tuyên truyền về kích hoạt định danh điện tử và cài đặt VNeID phục vụ chuyển đổi số quốc gia.
Bài toán ở đây không chỉ là “số hóa di tích”, mà còn là một mục tiêu dài hơi hơn: nâng kỹ năng số cho thanh thiếu niên. Kế hoạch đặt ra các chỉ tiêu đến năm 2025 như: tỷ lệ thanh thiếu niên được tiếp cận hoạt động nâng cao năng lực số; tỷ lệ thanh niên sử dụng thành thạo phương tiện số; tỷ lệ sử dụng dịch vụ công trực tuyến và tài khoản thanh toán điện tử…
Mã QR tại 6 điểm trong quần thể giúp đọc tài liệu, xem ảnh/video cận cảnh và chỉ đường tham quan.
Vì sao chuyển đổi số ở Đền Hùng có ý nghĩa?
Phú Thọ là vùng Đất Tổ với hệ thống di tích dày đặc; việc ứng dụng công nghệ giúp công tác quảng bá – giáo dục – hướng dẫn tham quan hiệu quả hơn, nhất là trong mùa lễ hội khi lượng khách lớn.
Quan trọng hơn, ở một điểm đến mang tính biểu tượng như Đền Hùng, chuyển đổi số làm đúng sẽ tạo ra 3 giá trị:
- Dễ tiếp cận: ai cũng có thể xem thông tin chuẩn, nhanh, rõ.
- Dễ lan tỏa: nội dung được chuẩn hóa, hạn chế hiểu sai/tam sao thất bản.
- Dễ gìn giữ: di sản được kể lại bằng nhiều định dạng (văn bản – ảnh – video), bền với thời gian.
